سایت رسمی دهکدۀ هنر دلیگان

اگر جنگ شد کجا بریم؟ راهنمای کامل نقاط امن و حفظ آرامش در شرایط اضطراری

در روزهایی که اخبار جنگ، تهدید و اضطراب فضای زندگی‌مان را تحت تاثیر قرار داده، دانستن اینکه «اگر جنگ شد کجا بریم؟» نه‌تنها یک پرسش منطقی، بلکه نیازی حیاتی برای حفظ جان و آرامش است. قرار نیست با خواندن این مقاله دچار ترس یا نگرانی بیشتر شوید؛ در این مقاله تلاش کرده‌ایم با زبانی ساده و علمی، پاسخی روشن به این پرسش که «اگر جنگ شد چه کنیم» بدهیم.

شما در ادامه با مهم‌ترین اقدامات اولیه در موقعیت‌های پرخطر، مکان‌های امن برای پناه گرفتن، نکات حیاتی هنگام حمله موشکی یا انفجار، مراقبت از سالمندان و کودکان، وسایل ضروری در کیف نجات و همچنین راهکارهایی برای حفظ آرامش روان در شرایط بحرانی آشنا می‌شوید. هدف ایمپو، ارائه راهنمایی‌ کاربردی، خلاصه و قابل اجراست تا بتوانید در لحظات اضطراری، تصمیم‌های درست‌تری بگیرید.

فهرست محتوا

اگر جنگ شد کجا بریم؟

۱. اگر در نزدیکی پدافند هوایی بودید

۲. اگر انفجار در نزدیکی شما رخ داد

۳. اگر در خانه بودید

۴. اگر در ساختمان‌های بلند(آپارتمان) بودید

۵. اگر در فضای عمومی و باز(خیابان، پارک یا بازار) بودید

۶. اگر همراه کودک، سالمند یا بیمار بودید

۷. اگر در حال رانندگی بودید

هنگام حمله موشکی چه کنیم؟

۱. ارزیابی زمان و مکان

۲. اگر در خانه هستید

۳. اگر در اداره، فروشگاه یا مدرسه هستید

۴. اگر در ماشین یا فضای باز هستید

هنگام انفجار در جنگ چه کنیم؟

مرحله اول: آماده‌باش پیش از انفجار

مرحله دوم: لحظه وقوع انفجار

مرحله سوم: بلافاصله پس از انفجار

بعد از انفجار موشک چه کنیم؟

نقاط امن در خانه هنگام جنگ کجاست؟

در خانه به کجا برویم؟

در خانه کجا نرویم؟

کیف نجات جنگ چیست و باید چه وسایلی در آن قرار داد؟

۱. مدارک شناسایی و اطلاعات مهم

۲. مواد غذایی و آب آشامیدنی

۳. داروها و کمک‌های اولیه

۴. لوازم بهداشتی

۵. ابزار و وسایل کاربردی

۶. لباس و لوازم ضروری شخصی

۷. اقلام ویژه برای گروه‌های خاص

۸. در صورت استفاده از خودرو

مراقبت از سالمندان هنگام جنگ

ترس از جنگ در کودکان(مراقبت از کودکان)

چگونه ترس از جنگ و عوارض ناشی از آن‌را کنترل کنیم؟

امن‌ترین شهر ایران در زمان جنگ با اسرائیل کجاست؟

سخن آخر

اگر جنگ شد کجا بریم؟

دانستن اینکه اگر جنگ شد کجا بریم یا کجا نرویم در شرایط جنگ ناگهانی می‌تواند جان ما و عزیزان‌مان را نجات دهد. بسیاری از افراد نمی‌دانند دقیقا چه واکنشی باید نشان دهند. محل پناه‌گیری شما به مکان قرارگیری شما هنگام آغاز حمله بستگی دارد. در این بخش، موقعیت‌های مختلف را بررسی می‌کنیم تا با آمادگی ذهنی و عملی، آرامش بیشتری نشان دهیم:

۱٫ اگر در نزدیکی پدافند هوایی بودید

پدافندها جز اهداف نظامی و احتمالی حمله هستند و مناطق پرخطر محسوب می‌شوند؛ در صورت شنیدن صدای شلیک یا مشاهده هرگونه فعالیت، منطقه را ترک کنید.

در این شرایط، از محل پدافند حداقل ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ متر فاصله بگیرید.

به سمت مناطق مسکونی کم‌خطرتر و دارای زیرساخت‌های مقاوم بروید.

اگر در آن لحظه امکان خروج نبود، به زیرزمین، پارکینگ یا محل امن، سرپوشیده و مستحکم بروید.

۲٫ اگر انفجار در نزدیکی شما رخ داد

سریعا روی زمین(ترجیحا به شکم) بخوابید و از صورت و گردن خود محافظت کنید؛ این حالت به پناه‌گیری استاندارد در شرایط بمباران نزدیک معروف است. روی زمین دراز کشیده و پاهای خود را به داخل شکم جمع کنید. دست‌ها را پشت سر یا روی آن قرار دهید. صورت خود را به سمت زمین نگه دارید؛ زیرا انفجارهای نزدیک ممکن است با موج و ترکش همراه باشند.

از پنجره‌ها و درهای شیشه‌ای فاصله بگیرید؛ در این شرایط، احتمال پرتاب شیشه و اجسام وجود دارد.

پس از انفجار، میزان خطر را ارزیابی کنید؛ اگر محیط ناامن است، محل را ترک کرده و به مکان امن بروید.

در صورت آسیب دیدن، فورا کمک‌های اولیه را شروع کنید.

۳٫ اگر در خانه بودید

به نقطه امن خانه بروید؛ کنار ستون‌ها، زیر میز محکم، حمام بدون پنجره یا دیوارهای داخلی امن هستند.

از پنجره، بالکن، آشپزخانه، آینه‌ها و درهای شیشه‌ای حداقل ۲ متر فاصله بگیرید.

برای گرفتن عکس، به پشت‌بام یا بالکن نروید.

چراغ‌ها را خاموش کرده و صداها را کم کنید.

در صورت داشتن زیرزمین یا پناهگاه، همانجا بمانید تا شرایط آرام شود.

۴٫ اگر در ساختمان‌های بلند(آپارتمان) بودید

در صورت امکان، به طبقات پایین‌تر بروید.

از آسانسور استفاده نکنید.

اگر فرصت کافی نیست، در محل امنی در همان طبقه پناه بگیرید.

۵٫ اگر در فضای عمومی و باز(خیابان، پارک یا بازار) بودید

از شلوغی فاصله بگیرید؛ سریعا به یک ساختمان مقاوم و امن پناه ببرید.

از دکل برق، ایستگاه سوخت، پل و مناطق صنعتی فاصله بگیرید.

اگر هیچ سرپناهی نبود، در یک فرورفتگی زمین بنشینید و سر را با دست بپوشانید.

۶٫ اگر همراه کودک، سالمند یا بیمار بودید

در قدم اول، آرامش خودتان را حفظ کنید تا به آن‌ها هم منتقل شود.

به مکان امن بروید؛ اگر مجبور به ترک خانه شدید دارو، شناسنامه، آب، غذا و وسایل ضروری را همراه ببرید.

از مناطق پرخطر یا عبور از مسیرهای نامطمئن اجتناب کنید.

۷٫ اگر در حال رانندگی بودید

ماشین را به حاشیه جاده ببرید، پیاده شده، دراز بکشید و از خودرو فاصله بگیرید.

از پل‌ها، تونل‌ها یا زیر دکل‌های برق دور شوید.

اگر جایی برای پناه ندارید، در گودال کنار جاده یا پشت تپه‌ای کوچک قرار بگیرید.

هنگام حمله موشکی چه کنیم؟

وقتی صدای آژیر خطر یا هشدار حمله موشکی به صدا درمی‌آید، مهم است که سریع اما بدون اضطراب، به مکان‌های امن بروید و از دستورالعمل‌های ایمنی پیروی کنید. در این شرایط، واکنش درست و سریع، مرز بین نجات و آسیب جدی است. در ادامه، مهم‌ترین اقدامات لازم را گام‌به‌گام و متناسب با محل حضور شما توضیح می‌دهیم:

۱٫ ارزیابی زمان و مکان

اگر آژیر حمله شنیده می‌شود یا از منابع رسمی(تلویزیون، رادیو، اپلیکیشن‌های هشدار) هشدار دریافت کردید:

فورا خود را برای پناه‌گیری آماده کنید.

به هیچ عنوان برای دیدن موشک یا فیلم گرفتن توقف نکنید.

در هنگام جنگ چه کنیم؟ از پخش کردن اخباری که از صحت آن‌ها اطمینان ندارید، خودداری کنید؛ زیرا شایعات می‌توانند باعث گمراهی و ترس بیشتر هموطنان شما شود. این اقدام یکی از مهم‌ترین وظایف افراد در هنگام جنگ محسوب می‌شود.

۲. اگر در خانه هستید

سریعا به طبقات پایین‌تر بروید. زیرزمین یا حمام(بدون پنجره) بهترین گزینه است. در صورت نبود این فضاها:

کنار دیوار داخلی ساختمان بنشینید.

زیر میز یا تخت‌های سنگین پنهان شوید و سر و گردن را با بالش یا دست‌ها بپوشانید.

از پنجره‌ها، آیینه‌ها، وسایل شیشه‌ای و دیوارهای خارجی فاصله بگیرید.

در صورت امکان، وسایل برقی را خاموش کرده و گاز را قطع کنید؛ تا از وقوع آتش‌سوزی جلوگیری شود. این اقدام یکی از روش‌های مراقبتی مهم است که در پاسخ به سوال «اگه جنگ شد چیکار کنیم» می‌توان به آن اشاره کرد.

۳. اگر در اداره، فروشگاه یا مدرسه هستید

از آسانسور استفاده نکنید؛ به سرعت از راه‌پله‌ها به پایین‌ترین طبقه بروید.

به فضاهای ایمن مثل مترو، سرویس‌های بهداشتی، انبارهای مرکزی یا پناهگاه‌های داخلی بروید.

اگر جایی برای پناه نیست، کنار دیوارهای باربر(غیر بازشو) بنشینید، زانوها را جمع کرده، سر را پایین آورده و از دست‌ها برای محافظت از سر خود استفاده کنید.

۴. اگر در ماشین یا فضای باز هستید

در صورت امکان، ماشین را در کنار جاده متوقف کنید و پیاده شوید.

در فضای باز، داخل گودال، جوی آب، پشت دیوار سنگی یا تپه دراز بکشید.

دست‌ها را روی سر بگذارید و بدن را به حالت جنینی جمع کنید.

اگر هیچ پناهی نیست، در ماشین خم شوید و با کیف یا وسیله‌ای ضخیم از سر و گردن محافظت کنید.

هنگام انفجار در جنگ چه کنیم؟

انفجار در نزدیکی محل زندگی یا کار شما تجربه‌ای وحشتناک و گیج‌کننده خواهد بود. در چنین لحظه‌ای، ثانیه‌ها اهمیت دارند و دانستن اینکه «اگر جنگ شد چه کنیم؟» می‌تواند از جان شما و اطرافیانتان محافظت کند. در ادامه، به بررسی این موضوع در ۳ مرحله پیش از انفجار، در لحظه انفجار و بلافاصله بعد از آن می‌پردازیم تا به شما کمک کنیم که بهترین واکنش را نشان دهید:

مرحله اول: آماده‌باش پیش از انفجار

اگر هشدار حمله یا صدای آژیر را شنیدید:

بلافاصله از پنجره‌ها و درها دور شوید

به پایین‌ترین طبقه ساختمان یا فضای بدون پنجره بروید. بهترین مکان، زیرزمین یا یک راهروی داخلی با دیوارهای بتنی است.

اگر در فضای باز هستید، در شکاف زمین، پشت مانع یا درون چاله قرار بگیرید.

روی زمین دراز بکشید، دست‌ها را روی سر و گوش‌ها قرار دهید تا از آسیب ترکش محافظت شود.

دهان را نیمه‌باز نگه دارید تا از آسیب فشار موج انفجار به پرده گوش یا اندام‌های داخلی جلوگیری شود.

مرحله دوم: لحظه وقوع انفجار

هیچ حرکتی نکنید؛ مگر اینکه مطمئن باشید محیط امن است.

چشم‌ها را ببندید یا با پارچه بپوشانید؛ زیرا نور شدید انفجار می‌تواند بر بینایی تاثیر بگذارد.

اگر شیشه‌ها شکستند، صورت خود را بپوشانید تا از بریدگی جلوگیری شود.

چنانچه در فضای بسته هستید و ساختمان آسیب دیده، به‌آرامی از زیر آوار خارج شوید؛ اما از پله یا آسانسور استفاده نکنید.

مرحله سوم: بلافاصله پس از انفجار

در دقایق اول پس از وقوع انفجار، حفظ خونسردی و اولویت‌بندی کمک‌رسانی می‌تواند از آسیب‌های بیشتر جلوگیری کند. اگر خودتان سالم هستید یا می‌توانید به دیگران کمک کنید، موارد زیر را مدنظر قرار دهید:

اقدام برای کمک‌های اولیه فوری، در شرایطی که فردی دچار خونریزی فعال و شدید است:

فورا با یک پارچه تمیز(ترجیحا گاز استریل) روی زخم، فشار مستقیم وارد کنید.

اگر ممکن است، ناحیه آسیب‌دیده را بالاتر از سطح قلب نگه دارید تا جریان خون کاهش یابد.

در صورتی که جسمی در زخم فرد آسیب‌دیده فرو رفته است، آن را خارج نکنید؛ تنها اطراف آن را ثابت نگه داشته و آن را بپوشانید.

اگر فردی بیهوش شده اما نفس می‌کشد:

او را به آرامی روی پهلو بخوابانید(ترجیحا پهلوی چپ)

پای بالایی را کمی خم کنید تا تعادل بدن حفظ شود.

بازوی پایینی را زیر سر قرار دهید.

سر را کمی به عقب متمایل کنید تا راه تنفس(دهان و بینی) باز بماند.

دهان باید به سمت زمین باشد تا اگر استفراغ کرد، محتویات وارد ریه نشود.

این وضعیت برای افراد بیهوش اما دارای نبض و تنفس استفاده می‌شود و تا زمان رسیدن اورژانس، ایمن‌ترین حالت برای حفظ جان فرد است؛ تا رسیدن کمک پزشکی، ضربان و تنفس او را تحت نظر بگیرید.

در شرایطی که فردی سوختگی‌های سطحی یا متوسط دارد:

ناحیه سوخته را سریعا با آب خنک (نه یخ) به مدت حداقل ۱۰ دقیقه بشویید.

پارچه‌ای تمیز و نچسب(ترجیحا گاز استریل مرطوب) روی سوختگی قرار دهید.

هرگز از پماد، روغن یا یخ استفاده نکنید.

اگر لباس به محل سوختگی چسبیده، آن را جدا نکنید.

اگر شخصی دچار شکستگی مشهود به طور مثال در دست یا پا شده است:

عضو آسیب‌دیده را بی‌حرکت نگه دارید و آن‌را جابه‌جا نکنید.

با استفاده از وسایلی مثل خط‌کش، چوب یا حتی مجله ضخیم تا شده، آتل موقت بسازید و عضو آسیب‌دیده را ثابت نگه دارید.

از بستن آتل خیلی سفت خودداری کنید که جریان خون قطع نشود.

در زمانی که فرد دچار وحشت یا حمله عصبی(پانیک) شده است:

برخی افراد پس از صدای انفجار یا دیدن صحنه‌های آسیب، دچار حمله پانیک می‌شوند. اگر کسی علائمی مانند تنگی نفس، لرزش، گریه، رنگ‌پریدگی، سردی دست‌وپا یا بی‌قراری شدید داشت:

کنار او بمانید و با صدایی آرام و اطمینان‌بخش صحبت کنید؛ مثلا بگویید:”الان امنی، من اینجا هستم.”

از او بخواهید همراه شما چند نفس آرام و عمیق بکشد(۳ شماره دم، ۳ شماره بازدم)

اگر نمی‌تواند بنشیند، او را در حالتی راحت و ترجیحا نیمه‌نشسته نگه دارید.

تماس چشمی و لمس حمایتگر(مثلا گرفتن دست) بسیار موثر است.

در صورتی که علائم ادامه‌دار شد یا شدت گرفت، در اولین فرصت باید از روان‌پزشک یا روان‌شناس کمک گرفته شود. مراقبت روانی، درست به اندازه مراقبت جسمی اهمیت دارد؛ به‌ویژه در روزهایی که حفظ آرامش روان دشوارتر می‌شود.